Pomoc dla szkoły polskich uchodźców w Tanzanii

Pomoc dla szkoły polskich uchodźców w Tanzanii

17 marca 2026

Sopocka Akademia Nauk Stosowanych angażuje się w działania na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego oraz wspierania edukacji w miejscach, gdzie pomoc jest realnie potrzebna. W ramach inicjatywy prowadzonej przez naszych wykładowców oraz współpracowników wspieramy projekt ratowania szkoły w Tengeru (Arusha) w północnej Tanzanii – miejsca o wyjątkowym znaczeniu historycznym i społecznym.

Projekt realizowany jest przez zespół architektów-badaczy oraz ekspertów z obszaru social impactu i przedsiębiorczości społecznej, związanych m.in. z Sopocką Akademią Nauk Stosowanych. W skład zespołu wchodzą:

– prof. SANS dr Magdalena Berlińska,
– prof. SANS dr inż. arch. Bartosz Felski,
– dr inż. arch. Anna Rynkowska-Sachse,
– dr inż. arch. Tomasz Rozwadowski,
– mgr inż. arch. Natalia Pomaz,
– mgr inż. Nadia Belkessam-Felska.

Zespół łączy kompetencje projektowe, badawcze i organizacyjne, opierając swoje działania na analizie potrzeb użytkowników, lokalnego kontekstu kulturowego i klimatycznego oraz zasadach zrównoważonego rozwoju. Istotnym elementem projektu jest także współpraca z lokalną społecznością i wykonawcami, co pozwala budować trwałe i długofalowe efekty społeczne.

Dlaczego ta szkoła?

Szkoła podstawowa w Tengeru powstała w czasie II wojny światowej jako część osiedla dla polskich uchodźców, którzy trafili do Tanzanii po opuszczeniu Związku Sowieckiego wraz z Armią Andersa. W Tengeru zamieszkało około 6–7 tysięcy Polaków, głównie Sybiraków – osób, które wcześniej były więzione w łagrach i miejscach zesłania.

Na miejscu uchodźcy stworzyli funkcjonującą społeczność – powstały domy, przedszkole, szkoła, kościół, szpital, poczta, mleczarnia oraz inne instytucje społeczne. Szkoła była kluczowym miejscem, w którym polskie dzieci mogły kontynuować edukację i zachować ciągłość systemu nauczania mimo przymusowej emigracji.

Po zakończeniu wojny większość mieszkańców opuściła Tanzanię, jednak znaczna część zabudowy przetrwała do dziś. Budynki te są obecnie użytkowane przez lokalną społeczność, jednak ich stan techniczny jest bardzo zły. Szkoła w Tengeru pozostaje jednym z nielicznych materialnych śladów obecności polskich uchodźców w Afryce oraz świadectwem historii polskiej emigracji wojennej.

Dziś dzieci uczą się tam w trudnych warunkach. Dach budynku przecieka, ściany wymagają zabezpieczenia przed wilgocią, a dostęp do podstawowych materiałów edukacyjnych jest ograniczony. W czasie intensywnych opadów zajęcia są przerywane, co bezpośrednio wpływa na jakość nauki i bezpieczeństwo uczniów.

Dlaczego działamy?

Wierzymy, że edukacja jest jedną z najskuteczniejszych form inwestycji społecznej – taką, która przynosi efekty przez całe życie. Jedna dobrze zaprojektowana i wyremontowana szkoła może co roku realnie wpływać na życie setek dzieci.

Naszym celem nie jest doraźna pomoc, lecz stworzenie trwałej, stabilnej i skalowalnej zmiany. Projekt został przygotowany kompleksowo i może wejść w fazę realizacji natychmiast po zgromadzeniu środków.

Zakres planowanych działań obejmuje:

  1. Remont szkoły
    – naprawę przeciekającego dachu,
    – zabezpieczenie budynku przed wilgocią,
    – wykonanie prostych i trwałych mebli dla dzieci.
  2. Materiały edukacyjne
    – zeszyty,
    – podręczniki,
    – przybory szkolne.
  3. Przestrzeń wokół szkoły
    – uporządkowanie terenu,
    – wprowadzenie zieleni i miejsc zacienionych,
    – budowę prostej wiaty spotkań dla uczniów i społeczności.
  4. Wsparcie żywieniowe dla uczniów
    W wielu przypadkach dostęp do żywności dla dzieci jest ograniczony już w pierwszej połowie roku szkolnego, co wpływa na ich zdrowie i zdolność do nauki.

Dodatkowo planowane są warsztaty architektoniczne dla dzieci oraz działania edukacyjne umożliwiające wymianę wiedzy między uczniami z Polski i Tanzanii.

Znaczenie projektu

Szkoła w Tengeru to nie tylko budynek – to przestrzeń edukacji, bezpieczeństwa i rozwoju, ale także ważny element polskiego dziedzictwa historycznego poza granicami kraju. Jej zachowanie to jednocześnie wsparcie dla współczesnej społeczności lokalnej oraz ochrona materialnego świadectwa historii polskich uchodźców.

Zwracamy się z prośbą o wsparcie tej inicatywy. Każda forma zaangażowania przyczynia się do poprawy warunków nauki dzieci oraz do zachowania tego wyjątkowego miejsca dla przyszłych pokoleń.

Nie musisz jechać do Tanzanii, żeby zmienić czyjeś życie!

Wesprzyj projekt: https://zrzutka.pl/hvz3ag